Szczyt NATO na szczeblu głów państw i rządów 2026, zaplanowany na 7–8 lipca w Ankarze, jest powszechnie postrzegany jako odzwierciedlenie rosnącej wagi dyplomatycznej Turcji w ramach sojuszu.
Jednym z celów Turcji podczas szczytu jest podkreślenie determinacji NATO w ochronie regionu euroatlantyckiego oraz zapewnienie, że państwa członkowskie potwierdzą swoje zobowiązanie do artykułu 5.
Turcja wniosła do sojuszu niemal 3 000 żołnierzy oraz różne rodzaje uzbrojenia, pojazdów i platform.
Głównym czynnikiem skłaniającym Turcję do członkostwa w NATO była potrzeba zrównoważenia zagrożenia wynikającego z roszczeń ówczesnego Związku Radzieckiego wobec cieśnin tureckich i prowincji wschodnich.
Turcja oficjalnie przystąpiła do NATO po wojnie koreańskiej, stając się pierwszym krajem po USA, który wysłał siły lądowe.
Protokół akcesyjny został podpisany 17 października 1951 roku, a Turcja oficjalnie stała się członkiem 18 lutego 1952 roku.
Stałe wsparcie dla misji globalnych
Jako drugi co do wielkości komponent wojskowy w sojuszu, Turcja stopniowo zwiększała swoje zaangażowanie w misje w Afganistanie, Kosowie, Bośni i Hercegowinie, Libii i Iraku.
W ramach misji Resolute Support Turcja pełniła rolę państwa ramowego odpowiedzialnego za bezpieczne funkcjonowanie Międzynarodowego Portu Lotniczego im. Hamida Karzaja w Kabulu, kończąc tę misję 28 sierpnia 2021 roku.
Turcja zaczęła także wspierać Misję NATO w Iraku w 2018 roku, aby pomóc w budowaniu zdolności armii irackiej, utrzymując wsparcie liczące około 40 osób aż do rozpoczęcia procesu wycofywania w marcu z powodu pogarszających się warunków bezpieczeństwa.
Turcja wspiera trwające operacje, w tym Siły Kosowa (KFOR), operację Sea Guardian i Stałe Siły Morskie, udzielając wsparcia w postaci niemal 3 000 osób.
Siły Zbrojne Turcji uczestniczyły w 34 ćwiczeniach NATO w 2023 r., 39 w 2024 r. i 50 w 2025 r.
W tym roku Turcja uczestniczyła w manewrach NATO Steadfast Dart w Niemczech, wysyłając połączone siły liczące ponad 2 000 żołnierzy.
Podczas ćwiczeń uzbrojony bezzałogowy statek powietrzny TB-3, który wystartował z tureckiego okrętu TCG Anadolu, z powodzeniem trafił w wyznaczony cel nad Morzem Bałtyckim. Był to pierwszy w historii przypadek, gdy bezzałogowy statek powietrzny wystrzelony z okrętu wsparł ćwiczenia z użyciem ostrej amunicji.
Wydatki na obronę
Turcja po raz drugi, począwszy od 2023 r., pełniła funkcję dowódcy KFOR.
Spośród 32 państw członkowskich NATO tureckie siły morskie wnoszą największy wkład w operację Sea Guardian.
Tureckie Siły Morskie Wysokiej Gotowości objęły dowództwo nad Morskim Komponentem Sił Odpowiedzi NATO w 2023 roku, a w latach 2024–2025 przejęły dowodzenie Śródziemnomorskimi Siłami Zadaniowymi.
Rola Turcji w NATO opiera się na dynamicznej „produkcji bezpieczeństwa”.
Jako drugi co do wielkości komponent wojskowy NATO, projekty takie jak Steel Dome, KAAN i Altay dodatkowo wzmacniają przewagę technologiczną sojuszu.
Turcja przeznaczyła 2,33 procent PKB na obronę w 2025 roku.
Od 2028 roku Turcja obejmie dowództwo nad Siłami Reagowania Sojuszu NATO.
